(Haber Merkezi)- Trabzon Kız Olgunlaştırma Enstitüsü tarafından hazırlanan bir proje ile Türkiye’de sadece Rize’de üretilebilen Kamkat (kumkuat) yetiştiriciliğinin yaygınlaştırılması amaçlanıyor.
Konuyla ilgili olarak Rize’de çalışmalar yapan Trabzon Kız Olgunlaştırma Enstitüsü heyetinden proje danışmanı Ayşe Özmen ile projede çalışacak öğrenciler, Ziraat Mühendisi Cevahir Topçu’ya ait fidan çiftliğinde kamkat ekimi yaptı.
Proje ile ilgili bilgi veren Özmen, ülkemizde süs bitkisi olarak kullanılan kumkuatın meyvesinin fosfor ve potansiyum açısından çok zengin olduğunu belirterek, “İnsan sağlığı açısından son derece faydalı olan bu bitki ülkemizde sadece Rize’de üretilebilmektedir. Biz hazırladığımız proje ile Rize’de bu bitkinin üretimini yaygınlaştırmayı amaçlıyoruz. Anavatanı Çin olan bu bitki, çok değerli olduğu için Çin’de ‘altın portakal’ olarak adlandırılmaktadır. Rize’ye 1930’lu yıllarda Batum’dan gelen bu bitkinin bir tek meyvesi Rusya’da 3 ila 6 dolar arasında satılmaktadır.” şeklinde konuştu.
Fidan çiftliği sahibi Cevahir Topçu ise, yaklaşık 70 yıldır Rize’de bu bitkiyi yetiştirdiklerini belirterek, “Bu bitki ilimize Batum’dan getirildi. Bizden önce babam Zekeriya Topçu tarafından ilk ekimi yapıldı ve bugünlere kadar geldi. Biz kumkuatı süs bitkisi olarak yetiştirip satıyoruz” dedi.
Kumkuat, Turunçgiller içinde küçük mücevher olarak adlandırılır. Kumkuat Çince’de ‘altın portakal’ anlamına gelir. Dünyada kabuğu ile beraber yenilen tek narenciye çeşididir. Evlerde, balkonlarda yetiştirilen belki de tek meyve ağacı Kumkuattır. Anavatanının Çin olduğuna inanılır. Batı dünyası ile tanışması 19.yüzyıl ortalarında olmuştur. Türkiye’nin çeşitli bölgelerinde yetiştirilmeye çalışıldıysa da en iyi meyve oluşumu Rize’de sağlanmıştır. Kumkuat, üç yaprak anaç üzerine göz aşısı yapılarak üretiliyor. Erkek ve dişi organları aynı çiçek üzerinde olduğundan tek bir Kumkuat bitkisi her yerde çiçeğe ve meyveye yatabilmektedir. Rize’de Temmuz ayı sonlarına doğru çiçek açmakta, meyve oluşması Ağustos sonu ile Eylül ayı içersinde olmaktadır. Meyveleri iri zeytin büyüklüğünde olup Nisan-Mayıs aylarında yeme olgunluğuna erişmektedir. Meyve koparılmazsa bir yıl bitki üzerinde kalabilmekte, aynı lezzetle yenebilmektedir.
(Gönder ALİİHSAN BEKDEMİR, Ağustos 9, 2008, 9:22 PM)