İkizdere’deki ÇED Toplantısına Tepki Gösteren Yurttaşlar, HES Projelerini Protesto Etti
“Can Damarlarımızı Kurutmak İçin Geliştirilen HES projelerine Karşı Ölümüne Mücadele”
(Haber Merkezi)- Doğu Karadeniz Bölgesi’nde yapılması planlanan Hidroelektrik Santrallerine karşı bölge insanının tepkileri çeşitli eylem ve protestolarla devam ediyor. Rize’nin İkizdere ilçesinde Hilal Enerji tarafından yapılması planlanan ‘Arı HES’ için düzenlenen ÇED toplantısı, yöre halkının sürece katılmaması nedeniyle yapılamadı. Toplantıya katılmayan yurttaşlar, toplantı salonu önünde toplanarak HES projelerini protesto etti.
Rize’nin İkizdere ilçesi sınırları içerisinde Salar, Sarpinovit, Çalçarak, Kuruyatak ve Cimil Dereleri üzerinde ‘Hilal Enerji Üretim Sanayi ve Ticaret A.Ş.’ tarafından yapılması planlanan “Arı Hidrolektrik Enerji Projesi” ile ilgili olarak, Çevre ve Orman Müdürlüğü’nün koordinasyonu ile yapılması planlanan ÇED toplantısı, yöre halkının protestosu nedeniyle yapılamadı.
Çevresel Etki Değerlendirilmesi Genel Formatı çerçevesinde ‘Hilal Enerji’ şirketi tarafından hazırlanarak Çevre ve Orman Bakanlığı’na sunulan ÇED başvuru dosyası ile ilgili olarak başlatılan ‘ÇED süreci’ doğrultusunda, Rize’nin İkizdere ilçesinde, ‘ÇED sürecine halkın katılımını sağlamak, faaliyet hakkında halkı bilgilendirmek, görüş ve önerilerini almak’ amacıyla “ÇED Sürecine Halkın Katılım Toplantısı” düzenlendi. ÇED sürecini ve HES’leri protesto eden yöre halkının toplantıya katılmaması nedeniyle toplantı yapılamazken, toplantı salonunun dışında toplanan 300’e yakın yurttaş, sloganlarla HES projelerine karşı tepki gösterdi.
İkizdere Belediyesi Kültür Merkezi’nde düzenlenen ÇED toplantısı sırasında Kültür Merkezi’nin önünde toplanan yurttaşlar, “Turizme Evet, HES’lere Hayır”, “Vadimize dokunma, sabrımızı taşırma”, “Cimil’e uzanan eller kırılsın” şeklinde sloganlar attı. Toplantı sırasında Cimil Köyleri Kültür ve Yardımlaşma Derneği Başkanı Alaattin Demircioğlu bir açıklama yaparken, İkizdere Belediye Başkanı Hasan Kösoğlu, İkizdere Derneği yöneticileri ile Derelerin Kardeşliği Platformu da protesto eylemine destek verdi.
BAŞBAKAN’IN SLOGANLI MAKETİ OMUZLARDA
Salona girmeyen Cimil köylüleri ve çevreciler bina dışında toplanarak açtıkları dövizlerle köylerinde yapılmak istenen santralleri protesto ederken; ellerinde ve omuzlarında taşıdıkları maketlerde, Başbakan Erdoğan’ın elinde, “Neneme, dedeme, dereme dokunamazsın”, “Alabalık Cennetine HES zulmü”, “HES’lere inat yaşasın hayat” yazılı dövizler tutturulması dikkat çekti. Bu yöntemle bir anlamda Başbakanı da protestolarına ortak eden çevreciler, protesto ve yürüyüş tamamlanana kadar Erdoğan’ın maketlerini omuzlarından indirmediler.
Cimil Köyleri Kültür ve Yardımlaşma Derneği Başkanı Demircioğlu, protesto eylemi sırasında yaptığı açıklamada yöre insanları olarak her koşulda doğal yaşam alanlarına sahip çıktıklarını, bölgedeki akarsu vadiler üzerine kurulması planlanan ve ‘kabus’ olarak nitelendirdikleri HES’lere karşı bilinçli ve demokratik mücadelelerini sürdüreceklerini kaydetti.
KÖŞEYİ DÖNME ADINA HES PROJELERİ
Herkesten çok ülke sevdalısı olduklarını vurgulayan Demircioğlu, “Amacımız siyasi şov değil. En büyük kazancımız olan aklımızın doğru kullanılmasından yanayız. Aklı esas alan, çevreye ve insana faydalı, katma değer üreten hiçbir projeye karşı olmadık, olamayız. Ancak, Dünyanın en kıymetli 200 vadisi arasında yer alan vadimize karşı yapılan bu haksızlıklar karşısında susmamız beklenemez. Can damarlarımız olan akarsularımızda üretilmesi planlanan enerji, verilen zararları geri getirebilir ve ne de bölgemizin korunması ile turizmden sağlanacak katma değerden fazlasını katar. Bilim insanları ve bilirkişi heyetlerinin yaptığı inceleme ve keşiflerde hazırladıkları raporlar, bölgemize verilen geri dönüşümsüz zararları ortaya koymakta; eksik bilgi ve yanlış etütlerle birkaç paragözün ve çıkar çevrelerinin kısa yoldan köşeyi dönme adına çeşitli projeler geliştirdiğini açıkça göstermektedir. Eğer bu bölgeye yatırım yapmak, kalkındırmak ve ülkemize katma değer sağlamak istiyorlarsa, gelsinler turizme, hayvancılığa, organik tarıma yatırım yapsınlar, hep birlikte çalışalım” dedi.
AKARSULARIMIZ OLMAZSA OLMAZLARIMIZ
Bölgede yapımı planlanan Arı-1 ve Arı-2 HES projeleri için yanlış bilgi, etüt ve raporlarla devletin büyük bir yanlışa sürüklendiğini ileri süren dernek başkanı Demircioğlu, “İkizdere’den 28 km yukarıda, yolun bittiği yerde yaklaşık bin yıllık bir tarihi olan ve yaklaşık 400 haneli Cimil köyleri yok olma tehlikesi ile karşı karşıya bırakılmaktadır. Yaz aylarında nüfusu 2 binlere ulaşan köylerimizdeki akarsularımız bizim için hayati önem taşıyan olmazsa olmazlarımızdır. Bu projelerin ÇED dosyasını hazırlayan şirket bütün bunları görmezden gelerek, göz boyamak ve sadece evrak vermiş olmak için ucuz bir rapor hazırlamıştır. Bu çalışma ne akla, ne bilime, ne tekniğe ve ne de insan yaşamına sığar. Gün geçtikçe azalan derelerimizin suyu bizlere yetmezken, sularımızın bu projelerle alınması doğal yaşam alanlarımızı tamamen yok ederek bizleri göçe zorlar. Birtakım paragözler zahmetsiz para kazanacak diye atalarımızın bin bir zahmetle bizlere miras bıraktığı doğal yaşam alanlarımızı bırakarak ölüme terk edemeyiz. Böyle bir haksızlığa, aymazlığa, vurdumduymazlığa ve ölçüsüz para hırsına onay vermemiz beklenemez” şeklinde açıklamalarını sürdürdü.
HES PROJELERİNE KARŞI ÖLÜMÜNE MÜCADELE
Demircioğlu, yaptığı açıklamaları şöyle tamamladı: “Hukuk mücadelelerimizde bölgemizde yürütülen HES çalışmalarına karşı hukukun verdiği kararlarla ÇED raporları iptal edilerek, bu paragözlerin yüzlerine bu kararlar bir şamar gibi vurulurken hala bölgemizde projeler geliştirilmektedir. Bu paragöz şirketlere seslenerek, onlara karşı bütün demokratik haklarımızı hukuk kuralları çerçevesinde, hukukun üstünlüğü ilkesine olan inancımızla ölümüne kullanacağımızı bir kez daha haykırmak istiyoruz. Bu projelerle aramıza nifak sokarak devletimiz ve yöneticilerimiz ile aramıza nifak sokmak isteyenlerin tahriklerine kapılmayacağız, bu oyuna gelmeyeceğiz. Her yerimizi kuşatan bu arsız ve hırsızlara, para hırsının bütün ahlaki ve manevi değerlerin önüne geçtiği bu aymazlara karşı, bu ülkenin namuslu ve duyarlı insanları olarak mücadelemizi sürdüreceğiz. Edep, gadaba dönüşmeden bu edepsilere dur demenin zamanı gelmiştir.”
Derelerin Kardeşliği Platformu İkizdere temsilcisi İsmet Ekşi ise, bütün Doğu Karadeniz’de olduğu gibi İkizdere Vadisi’nin de adeta HES projelerinin sarmalında olduğunu vurgulayarak, bölge halkının bütün tepki ve protestoları ile mahkemelerin ‘yürütmeyi durdurma ve iptal’ kararlarına karşın proje çalışmalarının devam ettiğine dikkat çekti.
Özellikle Rize’nin vadilerinde yapılması planlanan HES’lere karşı onlarca yargı kararı olmasına karşın, ‘hukukun üstünlüğü’ ilkesi çiğnenerek, bölgede yaşanan doğa ve dere katliamının yanında adeta bir ‘hukuk katliamı’ yaşandığına da işaret eden İsmet Ekşi, “İkizdere’de son olarak, kamuoyunda Sanko olarak bilinen, Direnç Enerji tarafından yapılması planlanan Selin-2 Regülatörü ve HES projesi için verilen ‘ÇED Gerekli Değildir’ kararının, Rize İdare Mahkemesi tarafından yürütmesinin durdurulmasına karar verildi. Aynı şekilde Çayeli Senoz Vadisinde yapımı planlanan Uzundere HES için verilen aynı yöndeki başka bir karar mevcut. Bütün bunlara karşın yargı kararları uygulanmadığı gibi sahte ÇED raporları ile yeni projeler üretilmeye, mevcut projelerin çalışmaları da sürdürülmeye devam etmekte. İkizdere Vadisinde adeta bir doğa, dere hukuk soykırımı yaşanmakta. Halkın demokratik tepkileri dikkate alınmazken, doğal yaşam alanlarımız, su kaynaklarımız ve dünyada koruma öncelikli 200 alandan birisi olan İkizdere Vadisine geri dönüşümsüz ve telafisi
mümkün olmayan zararlar verilmektedir. Bölgemizin susuzlaştırılarak, bizi yaşam alanlarımızdan göç ettirmeye yönelik bütün projelerde olduğu gibi HES projelerine karşı da her alanda sonuna kadar mücadelemizi sürdüreceğiz” dedi.
Toplantı için oluşturulan Çevre ve Orman Müdürlüğü komisyonunun ‘toplantının, halkın katılımı sağlanamadığı için yapılamadığı’ yönünde tutanak tutmasının ardından, Kültür Merkezi önünde toplanan protestocular, ellerindeki döviz ve pankartlarla birlikte, çeşitli sloganlar atarak İkizdere ilçe merkezine doğru yürüyüşe geçti. Protestocular, İkizdere Belediyesi önünde yapılan basın açıklamasının ardından olaysız bir şekilde dağıldı.